Kredyt lub usługa finansowa przez internet mają być w Polsce łatwiejsze do anulowania. Opublikowany 9 września 2026 roku projekt UC169 przewiduje m.in. widoczną funkcję „odstąp od umowy tutaj”, elektroniczne potwierdzenie rezygnacji, dodatkowe informacje dla klientów usług finansowych oraz wydłużenie możliwości odstąpienia w sytuacji, gdy przedsiębiorca nie przekaże wymaganych dokumentów. Projekt wdraża dyrektywę UE 2023/2673 dotyczącą umów o usługi finansowe zawieranych na odległość. Jak informuje Czysklepyczynne.pl.
Kluczowa informacja jest jednak taka, że 21 września 2026 roku nowe rozwiązania nie są jeszcze obowiązującym w Polsce prawem. Projekt UC169 znajduje się na etapie prac rządowych, a Kancelaria Prezesa Rady Ministrów wskazuje I kwartał 2027 roku jako planowany termin jego przyjęcia przez Radę Ministrów. Do tego czasu konsument korzystający z kredytu konsumenckiego nadal opiera się przede wszystkim na obecnych przepisach, które już dają mu 14 dni na odstąpienie bez podawania przyczyny.
Nowe zasady odstąpienia od umowy online: co dokładnie ma się zmienić
Nowelizacja została przygotowana przez Ministerstwo Finansów i Gospodarki jako projekt oznaczony numerem UC169. Jej bezpośrednim celem jest implementacja dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2023/2673 z 22 listopada 2023 roku. Unijne przepisy miały zostać przeniesione do prawa krajowego do 19 grudnia 2025 roku i stosowane od 19 czerwca 2026 roku, ale Polska nie zakończyła implementacji w tych terminach.
Nie oznacza to jednak, że prawo konsumenta do rezygnacji z kredytu czy innej usługi finansowej dopiero się pojawi. Ono już istnieje. Zmiana dotyczy przede wszystkim sposobu korzystania z tego prawa oraz obowiązków informacyjnych przedsiębiorcy.
Najbardziej widoczną nowością będzie funkcja internetowa umożliwiająca odstąpienie od umowy bez konieczności szukania formularza w regulaminie, drukowania dokumentu czy ustalania, na jaki adres trzeba przesłać oświadczenie.
KPRM opisuje cel projektowanej funkcji bardzo jednoznacznie:
„konsumenci mogli odstąpić od umowy zawartej na odległość tak samo łatwo, jak mogli ją zawrzeć”.
W praktyce rozwiązanie ma wyglądać podobnie do ścieżki zawierania kontraktu online. Jeżeli przedsiębiorca umożliwia podpisanie umowy poprzez stronę internetową lub aplikację, konsument powinien również znaleźć w tym środowisku łatwo dostępną funkcję rezygnacji.
„Odstąp od umowy tutaj” zamiast szukania formularza
Dyrektywa wymaga, aby funkcja była wyraźnie widoczna przez cały okres, w którym klient może skorzystać z prawa odstąpienia. Ma zostać oznaczona słowami odpowiadającymi formule „odstąp od umowy tutaj”.
Nie chodzi przy tym tylko o jeden przycisk, którego kliknięcie przypadkowo rozwiąże umowę.
Procedura ma być dwuetapowa.
Konsument ma podać lub potwierdzić:
- imię i nazwisko;
- dane umożliwiające identyfikację konkretnej umowy;
- dane elektroniczne potrzebne do otrzymania potwierdzenia odstąpienia.
Następnie użytkownik powinien świadomie potwierdzić swoją decyzję. Dyrektywa przewiduje osobną funkcję potwierdzającą, oznaczoną odpowiednikiem słów „potwierdź odstąpienie”. Po jej użyciu przedsiębiorca ma bez zbędnej zwłoki przekazać konsumentowi potwierdzenie na trwałym nośniku, wraz z treścią oświadczenia oraz datą i godziną jego złożenia.
Funkcja ma być „continuously available throughout the withdrawal period” — czyli dostępna przez cały okres przysługującego prawa odstąpienia.
To ważne również dowodowo. Przy sporze o zachowanie terminu konsument nie powinien być zmuszony do udowadniania, kiedy wysłał zwykłą wiadomość albo czy formularz rzeczywiście dotarł do firmy.
W szerszym poradniku opisującym aktualne zasady można sprawdzić, jak odstąpić od umowy zawartej online lub przez telefon w 2026 roku. Materiał omawia obecny 14-dniowy termin, sposoby przekazywania oświadczenia i kwestie dowodowe.
Kredyt przez internet: 14 dni na rezygnację obowiązuje już dziś
W przypadku kredytu konsumenckiego podstawowe prawo do rezygnacji nie jest nowością. Art. 53 obowiązującej ustawy o kredycie konsumenckim daje klientowi możliwość odstąpienia od umowy bez podania przyczyny w ciągu 14 dni od dnia jej zawarcia.
Kredytodawca lub pośrednik kredytowy powinien przekazać przy zawieraniu umowy na trwałym nośniku wzór oświadczenia o odstąpieniu. Termin zostaje zachowany, jeżeli konsument wyśle oświadczenie przed jego upływem na adres wskazany przez kredytodawcę lub pośrednika.
Obecny mechanizm można więc podsumować następująco:
| Element | Obecne zasady dla kredytu konsumenckiego |
|---|---|
| Termin podstawowy | 14 dni |
| Podanie przyczyny | nie jest wymagane |
| Formularz | wzór powinien przekazać kredytodawca |
| Zachowanie terminu | wystarczy wysłać oświadczenie przed upływem 14 dni |
| Zwrot kapitału | maksymalnie 30 dni od odstąpienia |
| Koszt dla klienta | zasadniczo odsetki za faktyczny okres korzystania z pieniędzy |
| Kara za odstąpienie | nie |
| Dodatkowe koszty | tylko określone bezzwrotne koszty poniesione na rzecz organów administracji |
Źródłem tych zasad są art. 53 i 54 ustawy o kredycie konsumenckim.
„Konsument ma prawo, bez podania przyczyny, do odstąpienia od umowy o kredyt konsumencki w terminie 14 dni”.
Jeżeli środki zostały już wypłacone, odstąpienie od kredytu nie oznacza oczywiście, że konsument może je zatrzymać. Kapitał trzeba zwrócić kredytodawcy nie później niż w ciągu 30 dni od dnia złożenia oświadczenia. Klient płaci również odsetki za okres od wypłaty pieniędzy do dnia ich zwrotu.
Nie powinny natomiast pojawić się kary umowne ani dodatkowe opłaty za samą decyzję o odstąpieniu. Rzecznik Finansowy również wskazuje, że w przypadku kredytu konsumenckiego prawo do rezygnacji jest niezależne od tego, czy klient uznał ofertę po kilku dniach za zbyt drogą, czy po prostu zmienił decyzję.
To trzeba odróżnić od wcześniejszej spłaty kredytu. Przy odstąpieniu traktuje się umowę tak, jakby konsument zrezygnował z niej w ustawowym okresie. Wcześniejsza spłata następuje natomiast już w trakcie wykonywania ważnej umowy.
Co projekt UC169 zmieni przy usługach finansowych
Usługi finansowe zawierane na odległość obejmują znacznie więcej niż klasyczną pożyczkę gotówkową. KPRM wskazuje usługi bankowe, kredytowe, ubezpieczeniowe, emerytalne, inwestycyjne i płatnicze, o ile są nabywane bez jednoczesnej fizycznej obecności przedsiębiorcy i konsumenta.
Projektowane przepisy mają zmienić nie tylko techniczny sposób odstąpienia, ale również zakres informacji, które klient otrzyma przed podpisaniem kontraktu.
Przedsiębiorca ma bezpłatnie udzielić wyjaśnień pozwalających konsumentowi ocenić, czy proponowana umowa odpowiada jego potrzebom i sytuacji. Wyjaśnienia mają obejmować podstawowe cechy kontraktu, usługi dodatkowe oraz konkretne skutki, jakie może spowodować podpisanie umowy — w odpowiednich przypadkach również konsekwencje opóźnienia lub braku płatności.
Projekt przewiduje też szczególne rozwiązanie dla klientów, którzy informacje przed zawarciem kontraktu otrzymają bardzo późno.
Jeśli zostaną one przekazane krócej niż jeden dzień przed związaniem konsumenta umową na odległość, przedsiębiorca ma później przesłać na trwałym nośniku przypomnienie o:
- prawie do odstąpienia;
- terminie na podjęcie decyzji;
- procedurze rezygnacji;
- sposobie złożenia oświadczenia.
To rozwiązanie ma ograniczyć sytuacje, w których formalne pouczenie zostaje pokazane jedynie przez kilka sekund podczas szybkiego procesu zawierania umowy w aplikacji.
Brak informacji może oznaczać znacznie dłuższy termin
Jedna z największych zmian dotyczy sytuacji, gdy firma nie przekaże konsumentowi wymaganych informacji i warunków umowy.
Podstawowy termin w projektowanych regulacjach nadal ma wynosić 14 dni kalendarzowych. Dla zawieranych na odległość umów związanych z indywidualnymi operacjami emerytalnymi przewidziano 30 dni.
Jeżeli jednak klient nie otrzyma wymaganych informacji przedkontraktowych i warunków umowy, prawo odstąpienia ma zasadniczo wygasać dopiero po:
12 miesiącach i 14 dniach od zawarcia umowy.
Jest jeszcze ważniejszy wyjątek. Według informacji KPRM okres ten nie będzie wygasał, jeżeli konsument w ogóle nie został poinformowany na trwałym nośniku o przysługującym mu prawie odstąpienia.
| Sytuacja według projektu | Termin |
|---|---|
| Standardowa usługa finansowa na odległość | 14 dni |
| Indywidualne operacje emerytalne | 30 dni |
| Brak wymaganych informacji i warunków umowy | do 12 miesięcy i 14 dni |
| Brak informacji o samym prawie odstąpienia na trwałym nośniku | wskazany okres nie wygasa do właściwego poinformowania klienta |
Nie oznacza to jednak, że roczny termin można już dziś automatycznie stosować do każdego kredytu online. UC169 jest projektem, a nie uchwaloną ustawą.
Szersze zestawienie obecnych regulacji dotyczących zwrotów, reklamacji i zakupów internetowych zawiera poradnik o prawach konsumenta w 2026 roku.
Dark patterns mają być zakazane przy usługach finansowych
Projekt dotyczy również sposobu projektowania stron internetowych i aplikacji finansowych. Ministerstwo przewiduje zakaz konfigurowania interfejsu w sposób mogący zaburzać lub ograniczać zdolność konsumenta do podjęcia swobodnej, samodzielnej i świadomej decyzji.
Chodzi o zjawiska określane jako dark patterns, czyli projektowanie interfejsu tak, by nakłaniał użytkownika do działania korzystnego dla firmy, utrudniał odmowę albo zacierał różnicę między neutralną opcją a zgodą na dodatkową usługę.
Przy finansach problem jest szczególnie istotny, ponieważ decyzja może prowadzić do wielomiesięcznego albo wieloletniego zobowiązania.
Przykładem niepożądanego mechanizmu może być sytuacja, w której:
- przycisk zawarcia umowy jest duży i bardzo widoczny, a rezygnacja ukryta w kilku poziomach menu;
- odmowa dodatkowej usługi wymaga wielu kroków;
- aplikacja stale ponawia komunikaty zachęcające do kredytu;
- informacje o kosztach znajdują się znacznie głębiej niż korzyści;
- użytkownik ma problem z dotarciem do kontaktu z człowiekiem.
Projekt zakłada również możliwość kontaktu z osobą reprezentującą przedsiębiorcę. Ma to znaczenie zwłaszcza w sytuacji, gdy klient nie rozumie warunków produktu przedstawianych automatycznie przez stronę, chatbot lub aplikację.
Łatwiejsza rezygnacja nie ogranicza się więc do jednego przycisku. Projekt próbuje objąć całą ścieżkę konsumenta — od prezentacji informacji do ewentualnego wycofania się z kontraktu.
Przycisk odstąpienia nie będzie dotyczył wyłącznie banków
Mimo że dyrektywa 2023/2673 koncentruje się na usługach finansowych, funkcja internetowego odstąpienia ma mieć znacznie szerszy zakres.
KPRM wyraźnie wskazuje, że rozwiązanie obejmie wszystkie rodzaje umów zawieranych na odległość, nie tylko usługi finansowe, oczywiście tam, gdzie konsumentowi rzeczywiście przysługuje ustawowe prawo odstąpienia.
W efekcie zmiana będzie miała znaczenie również dla klasycznych sklepów internetowych.
Może obejmować m.in.:
- zakupy towarów przez e-sklep;
- część usług kupowanych online;
- niektóre abonamenty i subskrypcje;
- umowy zawierane przez aplikacje;
- produkty finansowe kupowane zdalnie;
- umowy zawierane za pomocą innych internetowych interfejsów sprzedażowych.
Nie zmieni to jednak wyjątków, przy których ustawowe prawo do odstąpienia nie występuje. Sam fakt, że produkt został kupiony online, nie oznacza bezwzględnego prawa do anulowania każdego kontraktu.
Przedsiębiorca ma przede wszystkim zapewnić prostą funkcję wtedy, gdy przepisy przyznają konsumentowi możliwość odstąpienia.
W przypadku zwykłych transakcji internetowych nadal trzeba również rozróżniać ustawowe odstąpienie od reklamacji. Odstąpienie pozwala w określonym terminie zrezygnować z prawidłowo wykonanej umowy bez podania przyczyny. Reklamacja dotyczy natomiast niezgodności towaru lub usługi z umową.
Praktyczne różnice między tymi procedurami opisuje również poradnik, jak napisać reklamację i czego można żądać od sprzedawcy.
Dlaczego nowe przepisy nadal nie obowiązują w Polsce
Dyrektywa 2023/2673 została przyjęta 22 listopada 2023 roku. Państwa członkowskie miały przyjąć i opublikować przepisy wdrażające najpóźniej 19 grudnia 2025 roku, a rozpocząć ich stosowanie 19 czerwca 2026 roku.
Polska nie zakończyła tego procesu w wyznaczonym terminie.
Wcześniej rozwiązania związane z usługami finansowymi na odległość znajdowały się w projekcie nowej ustawy o kredycie konsumenckim UC82. Prace nad implementacją zostały następnie rozdzielone, a we wrześniu 2026 roku pojawił się odrębny projekt UC169 przygotowany przez Ministerstwo Finansów i Gospodarki.
Oficjalny harmonogram jest obecnie bardzo istotny dla konsumentów i przedsiębiorców.
| Data | Co się wydarzyło |
|---|---|
| 22 listopada 2023 | przyjęcie dyrektywy UE 2023/2673 |
| 19 grudnia 2025 | unijny termin implementacji przez państwa członkowskie |
| 19 czerwca 2026 | termin rozpoczęcia stosowania przepisów wdrażających |
| 9 września 2026 | publikacja polskiego projektu UC169 |
| 21 września 2026 | projekt nadal nie jest obowiązującą ustawą |
| I kwartał 2027 | planowany termin przyjęcia projektu przez Radę Ministrów |
Oficjalne źródło rządowe potwierdza zarówno numer projektu, jak i planowany termin rozpatrzenia przez Radę Ministrów.
Dlatego klient, który dzisiaj chce odstąpić od kredytu zawartego przez internet, nie powinien czekać na pojawienie się przycisku „odstąp od umowy tutaj”.
Należy stosować procedurę wynikającą z aktualnej umowy i obowiązujących przepisów.
Co zrobić dziś, jeśli chcesz zrezygnować z kredytu zawartego online
Przy kredycie konsumenckim pierwszą rzeczą jest sprawdzenie daty zawarcia umowy. Standardowy termin to 14 dni. Następnie należy odnaleźć przekazany przez kredytodawcę wzór odstąpienia oraz dane kontaktowe wskazane do składania oświadczeń.
W praktyce warto zachować dowód wysłania dokumentu.
Procedura może wyglądać tak:
- Sprawdź dokładną datę zawarcia umowy.
- Odszukaj wzór odstąpienia przekazany przez kredytodawcę.
- Uzupełnij dane pozwalające jednoznacznie zidentyfikować umowę.
- Wyślij oświadczenie przed upływem 14-dniowego terminu.
- Zachowaj e-mail, potwierdzenie nadania albo inne potwierdzenie wysłania.
- Ustal dokładną kwotę kapitału i odsetek należnych za czas korzystania z pieniędzy.
- Zwróć środki najpóźniej w ciągu 30 dni od odstąpienia.
- Zachowaj potwierdzenie przelewu.
Jeżeli konsument korzystał z pożyczonych pieniędzy przez kilka dni, bank lub firma pożyczkowa może naliczyć odsetki za ten rzeczywisty okres. Nie oznacza to natomiast prawa do pobierania dodatkowej „kary za rezygnację”.
Jeżeli problem dotyczy nie tyle samego kredytu, ile powiązanej usługi, ubezpieczenia, subskrypcji lub innego produktu finansowego, należy dodatkowo sprawdzić przepisy właściwe dla danego rodzaju umowy. Unijna dyrektywa sama przewiduje, że szczególne regulacje dotyczące określonych produktów finansowych mogą mieć pierwszeństwo przed regułą ogólną.
Najczęstsze pytania o odstąpienie od kredytu i usług finansowych online
Czy nowe zasady już obowiązują w Polsce?
Nie. Na 21 września 2026 roku UC169 jest projektem ustawy. Z oficjalnego wykazu KPRM wynika, że jego przyjęcie przez Radę Ministrów jest planowane na I kwartał 2027 roku.
Czy dziś mogę odstąpić od kredytu konsumenckiego przez internet?
Prawo do odstąpienia już istnieje niezależnie od projektowanego przycisku. Konsument może bez podawania przyczyny odstąpić od umowy kredytu konsumenckiego w ciągu 14 dni od jej zawarcia, zgodnie z art. 53 ustawy.
Czy po odstąpieniu trzeba oddać pieniądze z kredytu?
Tak. Konsument ma maksymalnie 30 dni od złożenia oświadczenia na zwrot udostępnionego kapitału wraz z odsetkami za rzeczywisty okres korzystania z pieniędzy.
Czy bank może pobrać karę za odstąpienie?
Co do zasady nie. Obowiązująca ustawa przewiduje przede wszystkim zwrot kapitału oraz odsetek za okres od wypłaty środków do dnia ich spłaty. Dopuszczalne mogą być również określone bezzwrotne koszty poniesione przez kredytodawcę na rzecz organów administracji publicznej.
Jak będzie działał przycisk „odstąp od umowy tutaj”?
Funkcja ma być łatwo dostępna przez cały okres przysługującego prawa odstąpienia. Konsument poda lub potwierdzi dane identyfikujące siebie i umowę, następnie potwierdzi decyzję, a przedsiębiorca prześle potwierdzenie zawierające m.in. datę i godzinę złożenia oświadczenia.
Czy funkcja będzie dotyczyć tylko kredytów i banków?
Nie. Projekt UC169 przewiduje zastosowanie funkcji do wszystkich umów zawieranych na odległość objętych prawem odstąpienia, a nie wyłącznie do usług finansowych. Szczególne przepisy dotyczące informacji, wyjaśnień i interfejsów mają jednak dodatkowo chronić klientów rynku finansowego.
Projektowane przepisy mają przede wszystkim usunąć asymetrię widoczną w wielu cyfrowych procesach sprzedaży: zawarcie umowy można przeprowadzić w kilka minut, podczas gdy jej anulowanie wymaga szukania regulaminu, formularza i właściwego adresu. Kredyt lub usługa finansowa przez internet nie staną się przez to umowami, z których można zrezygnować w dowolnym momencie — nadal będą obowiązywać konkretne terminy i wyjątki. Jeśli UC169 przejdzie pełną ścieżkę legislacyjną, kluczową zmianą będzie natomiast to, że skorzystanie z istniejącego prawa do odstąpienia ma być technicznie znacznie prostsze i lepiej udokumentowane.
Więcej aktualnych informacji, praktycznych poradników i szczegółowych wyjaśnień znajdziesz na stronie czysklepyczynne.pl, gdzie regularnie publikujemy materiały na ten oraz inne ważne tematy. Aby lepiej poznać zagadnienie, przeczytaj także: Jesienne promocje na elektronikę nabierają tempa: co warto kupić pod koniec września, a z czym lepiej poczekać
